صاحب امتیاز دیوان محاسبات کشور مدیر مسئول دکتر سید احمدرضا دستغیب سردبیر دکتر مهدی مرادی اعضای هیات تحریریه دکتر مهدی مرادی
دکتر سیدمحمد مقیمی دکتر ایرج نوروش دکتر جعفر باباجانی دکتر شکراله خواجوی دکتر محمد کاشانی پور دکتر محمد عرب مازار یزدی دکتر رضا حصارزاده دکتر مهدی صالحی
استادیارگروه حسابداری، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران. Email: Mahmoodi60@yahoo.com
چکیده: (294 مشاهده)
کارکردهای حسابرسی داخلی امروزه فراتر از آیین رفتار حرفهای در این حوزه، میتواند نقش رقابتی مؤثری در فرآیندهای افشاء اطلاعات شرکتها داشته باشد. یکی از این حوزهها، کارکردهای مبتنی بر رویههای سایه در کنترل داخلی شرکتها میباشد که میتواند اهرمی برای تحریک هنجارهای عملکردی حسابرسان در افشاء موارد کلیدی در گزارش حسابرسی تلقی شود. هدف این مطالعه، پدیدارشناسی رویههای حسابرسی سایهِ کنترل داخلیجهت تحریک هنجاری افشاء موارد کلیدی در گزارش حسابرسان مستقل میباشد. این مطالعه به لحاظ روش شناسی در دسته پژوهشهای اکتشافی و ترکیبی قرار میگیرد که با انجام مصاحبه با خبرگان در بخش کیفی، ابتدا مضامین گزارهای رویههای حسابرسی سایه در کنترل داخلی را شناسایی مینماید و سپس براساس الگوی کلایزی (1978) نسبت به تعیین مقولههای محوری این پدیده اقدام لازم را انجام میدهد، تا در بخش کمی براساس فرآیند تحلیل ویکور خاکستری، اثرگذاری مقولههای این پدیده بر تحریک هنجاری افشاء موارد کلیدی در گزارش حسابرسان مستقل را مورد بررسی قرار دهد. در این مطالعه، 12 خبرهی حسابداری در بخش کیفی مشارکت داشتند و تعداد 35 نفر از مدیران واحد حسابرسی داخلی و روئسای کمیتههای حسابرسی شرکتهای نفتی، به عنوان مشارکتکنندگان بخش کمی حضور داشتند. نتایج مطالعه در بخش کیفی از وجود 26 مضمون گزارهای برای رویههای حسابرسی سایه در کنترل داخلی حکایت دارد که در 4 مقوله تحت عناوین «اثربخشی حسابرسی داخلی در کارکرد بازرسی قانونی»؛ «اثربخشی حسابرسیداخلی کارکردهای زیستمحیطی»؛ «اثربخشی حسابرسی داخلی در کارکردهای ساختاری» و «اثربخشی حسابرسی داخلی در کنترل منافع سهامداران» دستهبندی شدند. تحت تأثیر کارکرد کنترل منافع سهامداران به عنوان مؤثرترین محور حسابرسی سایه، گزارش مطالب خاص به استفادهکنندگان، مهمترین زمینهی افشاء موارد کلیدی گزارش حسابرسی محسوب میشود که میتواند به عنوان یک فرآیند هنجاری در حرفه حسابرسی تحریک گردد.
Naseri Majd A, Mahmoodi A, Firouzain Nezhad M, Basirat M. Phenomenology of Shadow Audit Procedures of Internal Control: Normative Stimulation of Key Matters Disclosure. audit knowledge 2025; 25 (99) :298-326 URL: http://danesh.dmk.ir/article-1-3255-fa.html